Ein nýggj veljarakanning vísir, at einans 3% av veljarum halda umhvørvis- og veðurlagspolitikk vera avgerandi. Hetta er ikki bara eitt tal. Tað er ein ávaring. Tí meðan vit kjakast um smálutir í gerandispolitikki, er tað sjálvt grundarlagið undir okkara lívi, sum er í vanda: náttúran, liviumhvørvið og framtíðin hjá komandi ættarliðum.
Vit mugu raðfesta veðurlags- og náttúrupolitikk hægri og harvið virða vitan og gransking. Tað merkir, at vit taka ábyrgd. Tað merkir, at vit tora at taka avgerðir, sum veruliga verja náttúruna — eisini tá tað ikki er politiskt lætt ella gevur skjót stig.
Javnaðarflokkurin sigur seg vilja tryggja framtíðina, men verulig framtíðartrygd krevur meira enn orð. Hon krevur handling, raðfesting og dirvi. Tað síggi eg ikki nóg mikið av í dag.
Hvat sigur granskingin?
Gransking er púra greið: veðurlagsbroytingar raka Føroyar longu nú, og tær fara at gera tað enn meira komandi áratíggjuni.
- Hiti hækkar, og Føroyar fáa mildari vetrar og heitari summardagar.
- Meira regn og sterkari stormar raka bygdir, vegir og havnir.
- Havhitin hækkar, og tað ávirkar fiskastovnar, nøringarevni og havstreymar.
- Ágangur og skriðulop gerast vanligari og krevja stórar íløgur í verju og tillaging.
Hetta er ikki nakað, vit kunnu skumpa frammanfyri okkum. Hetta er veruleikin — og hann krevur politiska raðfesting.
Hvat skulu vit so gera?
- Vit vita longu, hvat skal til. Tað er ikki radikalt — tað er ábyrgd.
- Friða fleiri viðkvom øki og gera bindandi verndarætlanir.
- Minka útlát og gera grønar loysnir bíligari og lættari at velja bæði hjá vinnuni og privatpersónum.
- Verja strendur og bygdir móti ágangi við langtíðarætlanum.
- Styrkja havgransking og tillaga fiskivinnupolitikk eftir nýggjum veruleika.
- Seta strangari krøv til útbyggingar og náttúruváðametingar.
- Stýra ferðavinnuni burðardygt, so hon ikki brýtur niður tað, hon livir av.
- Læra børn og ung um náttúru, veðurlag og ábyrgd.
Niðurstøðan er greið
Føroyar verða heitari, vátari og meira stormuttar, og havumhvørvið broytist skjótt. Hetta er ikki nakað, vit kunnu lata standa til. Tað er nakað, vit mugu taka ábyrgd av — nú.
Náttúran má setast fremst. Vit mugu raðfesta veðurlags- og náttúrupolitikk hægri, virða granskingina og krevja, at politikarar tora at taka neyðugu avgerðirnar. Framtíðin hjá Føroyum krevur tað — og tað geri eg eisini.
Sára Gullfoss, valevni fyri Javnaðarflokkin
