Bjarni Kárason Petersen, løgtingsmaður fyri Framsókn, hevur sett Jacob Vestergaard, landsstýrismanni í vinnumálum, ein grein 52a fyrispurning um markið millum rættindini hjá festarum og onnur samfelagslig áhugamál.

Tingmaðurin spyr millum annað, um festirætturin til landsjørð bert verður latin við tí endamáli at tryggja landbúnaðarliga nýtslu av jørðini. Hann vil eisini vita, um festarar kunnu fáa heimildir, sum ikki eru neyðugar fyri landbúnaðarligu nýtsluna, og hvat rættarliga grundarlagið í so fall er.

Kirkjur, fornminni og náttúruvirði

Ein týðandi partur av fyrispurninginum snýr seg um øki og virði, sum hava almennan áhuga, men liggja á einum festi.

Bjarni Kárason Petersen spyr, um tað at vera festari av landsjørð í sjálvum sær gevur heimild at umsita onnur samfelagslig áhugamál enn tey, sum hoyra undir landbúnaðarliga nýtslu. Hann nevnir millum annað fornminni, kirkjur, mentanarsøgulig virði, náttúruvirði og almenna ferðslu.

Um festarin ikki hevur hesa heimild, vil tingmaðurin hava at vita, hvørja fatan landsstýrismaðurin hevur av markinum millum landbúnaðarliga ræðisrættin hjá festaranum og onnur almenn áhugamál og rættindi, sum eru knýtt at sama øki.

Hvør kann avmarka atgongdina?

Løgtingsmaðurin spyr eisini beinleiðis, um ein festari kann avmarka atgongdina til eitt fornminni, eina kirkju ella annað mentanarsøguligt virði, sum stendur á festinum.

Hann vil hava landsstýrismannin at greiða frá, um festirætturin í sjálvum sær gevur festaranum heimild til at regulera almenna atgongd til slík virði.

Í viðmerkingunum verður víst á, at fólk í vanliga orðaskiftinum ofta fata tað soleiðis, at tann, sum hevur landsjørð í festi, hevur ein næstan fullkomnan ræðisrætt yvir øllum, sum er á festinum.

Men festiskipanin er ein landbúnaðarrættarlig skipan, har landsjørð verður latin til landbúnaðarliga nýtslu. Samstundis kunnu onnur samfelagslig áhugamál vera á sama øki, eitt nú náttúruvernd, fornminni, mentanararvur, kirkjur og reglur um almenna ferðslu.

Endamálið við fyrispurninginum er tí at fáa greiðu á grundleggjandi markamótinum millum landbúnaðarliga ræðisrættin hjá festarum og onnur almenn rættindi og samfelagslig áhugamál.

Jacob Vestergaard hevur tvær vikur at svara fyrispurninginum.