Strandfaraskip Landsins skulu sleppa undan at rinda havnargjald, brúgvagjald og vørugjald í kommunalu havnunum.
Tað er ein høvuðsbroyting í lógaruppskoti, sum Jacob Vestergaard, landsstýrismaður í vinnumálum, legði fyri Løgtingið 30. september. Uppskotið er ein fylgilóg til fíggjarlógaruppskotið fyri 2027 og skal eftir ætlan koma í gildi á nýggjárinum.
Sambært viðmerkingunum sparir landið umleið sjey milliónir krónur árliga. Kommunurnar missa samsvarandi upphædd í inntøkum. Tað er sostatt ein sparing hjá landskassanum, meðan kommunalu havnirnar missa gjøldini, sum Strandferðslan higartil hevur rindað. Tað framgongur av lógaruppskotinum.
Havnin missir nógv tað mesta
Fylgiskjalið til uppskotið vísir, at gjøldini hjá Strandferðsluni fyri 2026 eru góðar 7,1 milliónir krónur tilsamans. Tey eru býtt soleiðis:
Móttakari | Havnargjald, brúgvagjald og vørugjald í 2026 |
|---|---|
Tórshavnar Havn | 6.946.635 kr. |
Hvannasunds kommuna | 129.600 kr. |
Sands kommuna | 63.467 kr. |
Tilsamans | 7.139.702 kr. |
Upphæddirnar eru avrundaðar til heilar krónur. Tórshavnar Havn fær sostatt umleið 97 prosent av gjøldunum í yvirlitinum.
Størsti einstaki parturin stavar frá Smyrli. Havnargjald, brúgvagjald og vørugjald fyri Smyril eru tilsamans nærum 5,8 milliónir krónur í 2026. Hjá Hvannasunds kommunu eru gjøldini knýtt at Rituni, og hjá Sands kommunu at Sildberanum. Tað sæst í fylgiskjalinum.
Annfinn Brekkstein, býráðslimur fyri Sambandsflokkin í Havn
Brekkstein: Haldið fingrarnar burtur
Annfinn Brekkstein, býráðslimur fyri Sambandsflokkin í Tórshavnar kommunu, tekur í einari viðmerking á in.fo harðliga frástøðu frá ætlanini.
– Haldið fingrarnar burtur frá kommunukassanum hjá Tórshavnar Kommunu, skrivar hann.
Hann vísir á, at kommunan og havnin hava gjørt íløgur fyri 1,5 milliardir krónur gjøgnum árini fyri at tryggja arbeiðspláss og tænastur til farmaskip og ferðafólkaflutning.
Eftir hansara tykki er tað ótolandi, at landið skal spara við at taka inntøkur frá einari havn, sum kommunan hevur bygt út uttan stuðul frá landinum.
Hann heitir tí á løgtingslimir úr miðstaðarøkinum hjá Sambandsflokkinum, Fólkaflokkinum og Javnaðarflokkinum um at steðga uppskotinum. Les viðmerkingina hjá Annfinni Brekkstein her.
Landsstýrið vísir á samfelagsligan týdning
Grundgevingin hjá Vinnumálaráðnum er, at fólka- og farmaflutningurin hjá Strandferðsluni hevur alstóran týdning fyri alt landið. Tí heldur ráðið tað vera rætt, at skipini verða frítikin fyri gjøldini.
Undantakið skal eisini fevna um verjuskip, vaktar- og bjargingarskip og havrannsóknarskip, sum landið eigur. Sambært viðmerkingunum rinda hesi skip longu ikki umrøddu gjøldini. Uppskotið skal tí javnseta Strandferðsluna við hesi skip.
Á Krambatanga, Gomlurætt og Syðradali rindar Strandferðslan heldur ikki slík gjøld, tí talan er um landshavnir.
Skipini skulu tó framvegis rinda fyri aðrar tænastur í kommunalu havnunum, eitt nú vatn, streym og móttøku av burturkasti.
Ongin áseting um bíligari ferðaseðlar
Fyri borgarar og ferðafólk hevur uppskotið fyrst og fremst óbeinleiðis týdning. Kommunalu havnirnar missa inntøkur, meðan rakstrarútreiðslurnar hjá Strandferðsluni lækka.
Uppskotið ásetir hvørki bíligari ferðaseðlar hjá Strandferðsluni ella hægri kommunuskatt. Tað ásetir heldur ikki, hvussu kommunurnar skulu laga seg eftir inntøkumissinum.
Harumframt skulu kommunurnar fáa greiða lógarheimild at krevja havnargjald, brúgvagjald og vørugjald frá øðrum skipum og bátum. Gjøldini skulu tó ikki vera hægri enn kostnaðurin av at veita tænastuna. Sambært Vinnumálaráðnum staðfestir hetta meginregluna um, at kommunalt havnarvirksemi skal hvíla í sær sjálvum.
Ikki sent til hoyringar
Í uppskotinum verður eisini upplýst, at stundir ikki hava verið at senda tað til ummælis.
Samstundis verður greitt frá, at galdandi avtalur við kommunurnar hava uppsagnarfreistir. Avtalan við Tórshavnar Havn kann sigast upp við einum árs freist. Avtalan við Sands kommunu hevur somuleiðis eitt árs uppsagnarfreist, tó í fyrsta lagi til 1. januar 2028.
Ætlanin er kortini, at nýggja lógin skal koma í gildi 1. januar 2027. Uppskotið er lagt fram og er klárt til 1. viðgerð.